ປາຂຽງ
Pa Khieng
Albulichthys albuloides (Bleeker, 1855)
ສັດ
ປາ
×
![Full Size Image]()
ການຕັ້ງຊື່, ອະນຸກົມວິຖານ ແລະ ການບັນຍາຍລັກສະນະ
ຊື່ທ້ອງຖີ່ນ
ອະນຸກົມວິຖານ
- ຊື່ສະກຸນ
- Cyprinidae
ຊື່ພ້ອງ
Systomus albuloides Bleeker, 1855
Albulichthys krempfi Pellegrin & Chevey, 1927
Albulichthys krempfi Pellegrin & Chevey, 1927
ບັນຍາຍລັກສະນະທາງພືດສາດ
ເປັນປາຂາວຂະໜາດກາງ, ລຳຕົວຮຽວ, ສີຂາວ, ມີຫາງ (ຄີຫາງ) ເປັນສີແດງສົ້ມທີ່ໂດດເດັ່ນ, ລຳຕົວຍາວ. ຄີຫຼັງມີກ້ານຄີອອ່ນ 11 ຫາ 12 ກ້ານ ແລະ ຄີກົ້ນມີກ້ານຄີອອ່ນ 8 ກ້ານ. ຕາຖືກປິດບາງສ່ວນດ້ວຍເປືອກຕາໄຂມັນ, ກ້ານຄີຫຼັງສຸດທ້າຍທີ່ບໍ່ແຕກແໜງ, ມີຮອຍວ້ຳຕາມຂອບດ້ານຫຼັງ. ປາກນ້ອຍ ແລະ ຢູ່ບໍລິເວນປາຍສຸດຂອງດັງ. ມີເກັດ 32 ຫາ 35 ເກັດຕາມບໍລິເວນເສັ້ນຂ້າງລຳຕົວ ແລະ 2-3 ເກັດທີ່ຍາວໄປຮອດໂຄນຄີຫາງ.
ຂະໜາດ: 30 ຊມ. ຕາມຄວາມຍາວມາດຕະຖານ.
ແຫຼ່ງທີ່ມາ: [1], [2]
ຂະໜາດ: 30 ຊມ. ຕາມຄວາມຍາວມາດຕະຖານ.
ແຫຼ່ງທີ່ມາ: [1], [2]
ນິເວດວິທະຍາ ແລະ ເຂດກະຈາຍພັນ
ເຂດກະຈາຍພັນທົ່ວໂລກ
Native to Cambodia; Indonesia; Lao People's Democratic Republic; Malaysia; Thailand; Viet Nam. [3]
Global distribution of Albulichthys albuloides between 1959 to 2022. Source: [4]
Global distribution of Albulichthys albuloides between 1959 to 2022. Source: [4]
ເຂດກະຈາຍພັນໃນລາວ
ເຂດກະຈາຍພັນຕາມພູມສັນຖານ
ແມ່ນ້ຳ ແລະ ລຳທານ, ທະເລສາບ ແລະ ສະນ້ຳ, ໜອງບຶງ ແລະ ດິນຖານຕົມ, ທົ່ງນາ
ປາຊະນິດນີ້ພົບໃນແມ່ນ້ຳສາຍຫຼັກໃນພື້ນທີ່ຕ່ຳ, ພື້ນີ່ຊຸ່ມນ້ຳ ແລະ ພື້ນທີ່ຕ່ຳທີ່ນ້ຳຖ້ວມຮອດ ແລະ ພົບໄດ້ຕັ້ງແຕ່ລະດັບກາງນ້ຳຈົນຮອດພື້ນແມ່ນ້ຳສາຍໃຫຍ່ ປາໂຕເຕັມໄວພົບໄດ້ທົ່ວໄປໃນທະເລສາບໃຫຍ່ ແລະ ປະກົດໃຫ້ເຫັນເລັກນ້ອຍໃນບໍລິເວນປາກແມ່ນ້ຳ ໃນຂະນະທີ່ປາໄວອອ່ນອາດພົບໄດ້ໃກ້ບໍລິເວນນ້ຳຂື້ນນ້ຳລົງໃນສາມຫຼ່ຽມປາກແມ່ນ້ຳຂອງໃນຫວຽດນາມ ໂດຍພົບປາໄວອອ່ນໃນເດືອນຕຸລາບໍລິເວນແມ່ນ້ຳຂອງຕອນລຸ່ມ [1]. ພວກມັນອາໃສຢູ່ໃນແມ່ນ້ຳ ແລະ ທະເລສາບຂະໜາດໃຫຍ່ ໂດຍພົບໄດ້ທົ່ວໄປໃນທະເລສາບໂຕນເລ [2] ແລະ ມີການບັນທຶກຕັ້ງ ບໍລິເວນກາງຫາປາກແມ່ນ້ຳສາຍຫຼັກ ອາດຈຳກັດຢູ່ສະເພາະແມ່ນ້ຳຂະໜາດໃຫຍ່ທີ່ມີນ້ຳຂຸ່ນ ແລະ ມີພື້ນທີ່ເປັນຊາຍ ຫຼື ໂຄນ ແລະ ອາດວາງໄຂ່ໃນປ່າທີ່ຖືກນ້ຳທ້ວມ. [3]
ສະເພາະຖິ່ນໃນລາວ
ພື້ນເມືອງ
ຮຸກຮານ
ບໍ່ຮຸກຮານ
ການອະນຸຮັກ
ສະຖານະພາບການອະນູຮັກ IUCN
ມີຄວາມສ່ຽງໜ້ອຍສຸດ
ຊະນິດພັນ CITES
ບໍ່ຖືກລະບຸໃນບັນຊີປະເພດໃດ
ບັນຊີສັດປ່າຂອງລາວ
ບໍ່ຖືກລະບຸໃນບັນຊີປະເພດໃດ
ບັນຊີ NTFP
N/A
ບັນຊີໄມ້
N/A
ປັດຈຸບັນສາຍພັນນີ້ ໄດ້ຮັບການປະເມີນວ່າມີຄວາມສ່ຽງຕ່ຳທີ່ສຸດ ໂດຍພິຈາລະນາຈາກຂະໜາດປະຊາກອນທີ່ຫຼາຍ ຂອບເຂດການກະຈາຍພັນທີ່ກວ້າງ ແລະ ບໍ່ມີໄພຂົ່ມຂູ່ທີ່ສຳຄັນໃນລະດັບທົ່ວທຸກພື້ນທີ່. [3]
ການນຳໃຊ້ຂອງມະນຸດ
ປະເພດການນຳໃຊ້
ອາຫານ
ອາຫານ: ປາຕົວເຕັມໄວຈະຖືກຂາຍສົດໃນຕະຫຼາດບໍລິເວນທະເລສາບຂະໜາດໃຫຍ່ ຫຼື ກຽມສຳຫຼັບການດອງເກືອ ແລະ ຕາກແຫ້ງໂດຍການທຳຄວາມສະອາດ ແລະ ຜ່າເຄິ່ງດ້ວຍການຕັດຕາມແນວຕັ້ງສາກພຽງຄັ້ງດຽວ [1]. ປາຊະນິດນີ້ຍັງຖືກນຳມາໃຊ້ປະໂຫຍດໃນການປະມົງທັງໃນລະດັບທ້ອງຖິ່ນ ແລະ ທາງການຄ້າອີກດ້ວຍ. [3]
ການປູກ ການລ້ຽງ
ຊະນິດທຳມະຊາດ
ລະດູການເກັບກູ້
ພຶກສະພາ, ມິຖຸນາ, ກໍລະກົດ, ສິງຫາ, ກັນຍາ, ຕຸລາ
ການຕະຫຼາດ ແລະ ຕ່ອງໂສ້ມູນຄ່າ
N/A
ການຄຸ້ມຄອງຈັດການ
ສະພາບໂດຍລວມ:
ອາຫານ: ປາຂຽງເປັນສັດກິນພືດ ແລະ ສັດ ໂດຍມີແນວໂນ້ມທີ່ຈະກິນພືດເປັນຫຼັກ ແລະ ມັກກິນສັດບໍ່ມີກະດູກສັນຫຼັງໃນປະລິມານປານກາງຄວບຄູ່ໄປກັບພືດ ແລະ ສາຫຼ່າຍ ໃນແມ່ນ້ຳທີ່ຕ່ຳຂະໜາດໃຫຍ່ ແລະ ທະເລສາບທີ່ນ້ຳທ້ວມຮອດທີ່ອມັກອາໃສຢູ່, ປາຊະນິດນີ້ຈະຫາກິນໃນລະດັບກາງນ້ຳ ແລະ ໃກ້ພື້ນແມ່ນ້ຳ ໂດຍໜ້າຈະກິນພືດທີ່ຈົ່ມຢູ່ໃຕ້ນ້ຳ, ສາຫຼ່າຍ, ເສດຊາກ ແລະ ສັດບໍ່ມີກະດູກສັນຫຼັງເມື່ອມີໂອກາດ. [5], [6]
ການປະສົມພັນ: ບໍ່ມີການສ້າງຄວາມຜູກພັນລະຫວ່າງພໍ່ແມ່ ແລະ ບໍ່ມີການຮັກສາຮັງ ຫຼື ອານາເຂດໃດໆ ນອກເໜືອຈາກການກ້ຽວພາລາສີ ແລະ ການວາງໄຂ່ໃນຊ່ວງສັ້ນໆ, ໃນລະຫວ່າງການກ້ຽວພາລາສີ ຕົວຜູ້ຈະໄລ່ຕາມຕົວແມ່ທີ່ກຳລັງຖືພາໄປຕາມພືດນ້ຳ ຫຼື ຕາມພື້ນຜິວ ແລະ ທັງຄູ່ຈະປ່ອຍໄຂ່ ແລະ ນ້ຳເຊື້ອພ້ອມກັນໃນຊ່ວງເວລາສັ້ນໆ ທີ່ໃກ້ສິດກັນ, ໄຂ່ທີ່ມີລັກສະນະໜຽວຈະຕົກລົງສູ່ພື້ນລະຫວ່າງພືດ ຫຼື ຕາມພື້ນຜິວ ໂດຍບໍ່ມີການມີສ່ວນຮ່ວມຈາກພໍ່ແມ່ທັງສອງອີກຕໍ່ໄປ. [5]
ການອານຸລັກທີ່ຢູ່ອາໄສ:
ໄພຂົ່ມຂູ່: ບໍ່ພົບໄພຂົ່ມຂູ່ທີ່ສຳຄັນໃດໆຕໍ່ຊະນິດພັນນີ້ໃນລະດັບພື້ນທີ່ ເຖິ່ງຢ່າງໃດກໍ່ຕາມ ອາດເກີດແຮງກົດດັນສະເພາະພື້ນທີ່ໄດ້ ເຊັ່ນ ການເຊື່ອມໂສມຂອງແຫຼ່ງທີ່ຢູ່ອາໃສ ຈາກການພັດທະນານເມືອງ, ການກະເສດ ແລະ ການຕັດໄມ້ ລວມທັງມົນສະພາວະທີ່ກ່ຽວຂ້ອງກັບກິດຈະກຳທີ່ຢູ່ອາໃສ, ການກະສິກຳ ແລະ ອຸດສາຫະກຳ, ການຫາປາຫຼາຍເກີນໄປກໍ່ເປັນໄພຂົ່ມຂູ່ທີ່ອາດເກີດຂື້ນໄດ້ຄືກັນ ເຖິ່ງວ່າມັກຈະຖືກຈຳກັດຢູ່ໃນພື້ນທີ່ທີ່ມີຄວາມໜາແໜ້ນຂອງປະຊາກອນສູງ. [3]
ການຕິດຕາມປະຊາກອນ: ຂໍ້ມູນກ່ຽວກັບສະຖານະປະຊາກອນ ຫຼື ແນວໂນ້ມຂອງສາຍພັນນີ້ຂ້ອນຂ້າງໜ້ອຍ ເຖິ່ງວ່າຈະມີຊ່ວງການກະຈາຍພັນທີ່ກວ້າງຂວາງ, ແຕ່ສາຍພັນນີ້ຫາຍາກ ແລະ ມີຢູ່ສະເພາະໃນພິພິຕະພັນເທົ່ານັ້ນ ແລະ ບໍ່ພົບໃນບົດຄົ້ນຄວ້າສ່ວນໃຫຍ່, ຜົນການສຶກສາລ້າສຸດບາງພື້ນທີ່ໃນແມ່ນ້ຳມູຊີ ຊີ້ໃຫ້ເຫັນວ່າພົບໄດ້ໃນປະລິມານທີ່ຂ້ອນຂ້າງໜ້ອຍ ຫາປານກາງຕາມແມ່ນ້ຳບໍລິເວນກາງ ຫາ ປາກແມ່ນ້ຳສາຍຫຼັກ ເຊິ່ງອາດຈະເປັນແຫຼ່ງທີ່ຢູ່ອາໃສຫຼັກຂອງຊະນິດພັນນີ້ທີ່ມັກ ເຖິ່ວ່າຂະໜາດປະຊາກອນທີ່ໂຕເຕັມໄວທັງໝົດຈະບໍ່ແນ່ນອນ ແຕ່ກໍ່ອາດມີຫຼາຍກ່ວາ 10,000 ຕົວເຕັມໄວ ເນື່ອງຈາກມີການກະຈາຍພັນທີ່ກວ້າງຂວາງ. [3]
ອາຫານ: ປາຂຽງເປັນສັດກິນພືດ ແລະ ສັດ ໂດຍມີແນວໂນ້ມທີ່ຈະກິນພືດເປັນຫຼັກ ແລະ ມັກກິນສັດບໍ່ມີກະດູກສັນຫຼັງໃນປະລິມານປານກາງຄວບຄູ່ໄປກັບພືດ ແລະ ສາຫຼ່າຍ ໃນແມ່ນ້ຳທີ່ຕ່ຳຂະໜາດໃຫຍ່ ແລະ ທະເລສາບທີ່ນ້ຳທ້ວມຮອດທີ່ອມັກອາໃສຢູ່, ປາຊະນິດນີ້ຈະຫາກິນໃນລະດັບກາງນ້ຳ ແລະ ໃກ້ພື້ນແມ່ນ້ຳ ໂດຍໜ້າຈະກິນພືດທີ່ຈົ່ມຢູ່ໃຕ້ນ້ຳ, ສາຫຼ່າຍ, ເສດຊາກ ແລະ ສັດບໍ່ມີກະດູກສັນຫຼັງເມື່ອມີໂອກາດ. [5], [6]
ການປະສົມພັນ: ບໍ່ມີການສ້າງຄວາມຜູກພັນລະຫວ່າງພໍ່ແມ່ ແລະ ບໍ່ມີການຮັກສາຮັງ ຫຼື ອານາເຂດໃດໆ ນອກເໜືອຈາກການກ້ຽວພາລາສີ ແລະ ການວາງໄຂ່ໃນຊ່ວງສັ້ນໆ, ໃນລະຫວ່າງການກ້ຽວພາລາສີ ຕົວຜູ້ຈະໄລ່ຕາມຕົວແມ່ທີ່ກຳລັງຖືພາໄປຕາມພືດນ້ຳ ຫຼື ຕາມພື້ນຜິວ ແລະ ທັງຄູ່ຈະປ່ອຍໄຂ່ ແລະ ນ້ຳເຊື້ອພ້ອມກັນໃນຊ່ວງເວລາສັ້ນໆ ທີ່ໃກ້ສິດກັນ, ໄຂ່ທີ່ມີລັກສະນະໜຽວຈະຕົກລົງສູ່ພື້ນລະຫວ່າງພືດ ຫຼື ຕາມພື້ນຜິວ ໂດຍບໍ່ມີການມີສ່ວນຮ່ວມຈາກພໍ່ແມ່ທັງສອງອີກຕໍ່ໄປ. [5]
ການອານຸລັກທີ່ຢູ່ອາໄສ:
ໄພຂົ່ມຂູ່: ບໍ່ພົບໄພຂົ່ມຂູ່ທີ່ສຳຄັນໃດໆຕໍ່ຊະນິດພັນນີ້ໃນລະດັບພື້ນທີ່ ເຖິ່ງຢ່າງໃດກໍ່ຕາມ ອາດເກີດແຮງກົດດັນສະເພາະພື້ນທີ່ໄດ້ ເຊັ່ນ ການເຊື່ອມໂສມຂອງແຫຼ່ງທີ່ຢູ່ອາໃສ ຈາກການພັດທະນານເມືອງ, ການກະເສດ ແລະ ການຕັດໄມ້ ລວມທັງມົນສະພາວະທີ່ກ່ຽວຂ້ອງກັບກິດຈະກຳທີ່ຢູ່ອາໃສ, ການກະສິກຳ ແລະ ອຸດສາຫະກຳ, ການຫາປາຫຼາຍເກີນໄປກໍ່ເປັນໄພຂົ່ມຂູ່ທີ່ອາດເກີດຂື້ນໄດ້ຄືກັນ ເຖິ່ງວ່າມັກຈະຖືກຈຳກັດຢູ່ໃນພື້ນທີ່ທີ່ມີຄວາມໜາແໜ້ນຂອງປະຊາກອນສູງ. [3]
ການຕິດຕາມປະຊາກອນ: ຂໍ້ມູນກ່ຽວກັບສະຖານະປະຊາກອນ ຫຼື ແນວໂນ້ມຂອງສາຍພັນນີ້ຂ້ອນຂ້າງໜ້ອຍ ເຖິ່ງວ່າຈະມີຊ່ວງການກະຈາຍພັນທີ່ກວ້າງຂວາງ, ແຕ່ສາຍພັນນີ້ຫາຍາກ ແລະ ມີຢູ່ສະເພາະໃນພິພິຕະພັນເທົ່ານັ້ນ ແລະ ບໍ່ພົບໃນບົດຄົ້ນຄວ້າສ່ວນໃຫຍ່, ຜົນການສຶກສາລ້າສຸດບາງພື້ນທີ່ໃນແມ່ນ້ຳມູຊີ ຊີ້ໃຫ້ເຫັນວ່າພົບໄດ້ໃນປະລິມານທີ່ຂ້ອນຂ້າງໜ້ອຍ ຫາປານກາງຕາມແມ່ນ້ຳບໍລິເວນກາງ ຫາ ປາກແມ່ນ້ຳສາຍຫຼັກ ເຊິ່ງອາດຈະເປັນແຫຼ່ງທີ່ຢູ່ອາໃສຫຼັກຂອງຊະນິດພັນນີ້ທີ່ມັກ ເຖິ່ວ່າຂະໜາດປະຊາກອນທີ່ໂຕເຕັມໄວທັງໝົດຈະບໍ່ແນ່ນອນ ແຕ່ກໍ່ອາດມີຫຼາຍກ່ວາ 10,000 ຕົວເຕັມໄວ ເນື່ອງຈາກມີການກະຈາຍພັນທີ່ກວ້າງຂວາງ. [3]
ໂພຊະນາການ
ຄຸນຄ່າທາງໂພຊະນາການ
N/A
| ສານອາຫານ | /100g | ໝາຍເຫດ |
|---|---|---|
| ໂປຣຕີນ | N/A | N/A |
| ຄາໂບໄຮເດຣດ | N/A | N/A |
| ໄຂມັນ | N/A | N/A |
| ວິຕາມິນ | N/A | N/A |
| ແຮ່ທາດ | N/A | N/A |
| ເສັ້ນໄຍ | N/A | N/A |
ອ້າງອິງ
ເຄດິດຮູບພາບ
[1] Thailand Biodiversity Information Facility (TH-BIF), “Watermarked image,” TH-BIF. [Online]. Available: https://thbif-admin.onep.go.th/api/watermark-image/202. [Accessed: Jul. 30, 2026].
[2] Kalapeedia, “Kalapeedia,” Kalapeedia. [Online]. Available: https://www.kalapeedia.ee/9756.html. [Accessed: Jul. 30, 2026].
[3] iNaturalist [Online]. Uploaded in February 2023 by Marjan. Available: https://www.inaturalist.org/observations/149319010. [Accessed 28 July 2026].
[2] Kalapeedia, “Kalapeedia,” Kalapeedia. [Online]. Available: https://www.kalapeedia.ee/9756.html. [Accessed: Jul. 30, 2026].
[3] iNaturalist [Online]. Uploaded in February 2023 by Marjan. Available: https://www.inaturalist.org/observations/149319010. [Accessed 28 July 2026].
ອ້າງອິງ
[1] R. Froese and D. Pauly, Eds., “Albulichthys albuloides (Bleeker, 1855),” FishBase. [Online]. Available: https://fishbase.se/summary/Albulichthys-albuloides. [Accessed: Jul. 30, 2026].
[2] Nagao Natural Environment Foundation, Fishes of the Indochinese Mekong, p. 160. [Online]. Available: https://www.nagaofoundation.or.jp/e/publication/e-book/mekongfishes/book/index.html#target/page_no=160. [Accessed: Jul. 30, 2026].
[3] IUCN, “The IUCN Red List of Threatened Species: Species account,” The IUCN Red List of Threatened Species. [Online]. Available: https://www.iucnredlist.org/species/180847/90995560#habitat-ecology. [Accessed: Jul. 30, 2026].
[4] Global Biodiversity Information Facility (GBIF), “GBIF Backbone Taxonomy,” GBIF. [Online]. Available: https://www.gbif.org/taxon/BGTG. [Accessed: Jul. 30, 2026].
[5] Cichlid Atlas, “Albulichthys albuloides,” Cichlid Atlas. [Online]. Available: https://www.cichlidatlas.com/barbs/albulichthys-albuloides/. [Accessed: Jul. 30, 2026].
[6] H. Husnah, E. Nurhayati, and N. K. Suryati, Diversity, Morphological Characters and Habitat of Fish in Musi River Drainage Area, South Sumatra. Palembang, Indonesia: Center for Fisheries Research and Development, 2015. [Online]. Available: https://www.researchgate.net/profile/Husnah-Husnah/publication/316070671_Diversity_morphological_characters_and_habitat_of_fish_in_Musi_River_drainage_area_South_Sumatra/links/58eeda3c458515c4aa52d3b4/Diversity-morphological-characters-and-habitat-of-fish-in-Musi-River-drainage-area-South-Sumatra.pdf. [Accessed: Jul. 30, 2026].
[2] Nagao Natural Environment Foundation, Fishes of the Indochinese Mekong, p. 160. [Online]. Available: https://www.nagaofoundation.or.jp/e/publication/e-book/mekongfishes/book/index.html#target/page_no=160. [Accessed: Jul. 30, 2026].
[3] IUCN, “The IUCN Red List of Threatened Species: Species account,” The IUCN Red List of Threatened Species. [Online]. Available: https://www.iucnredlist.org/species/180847/90995560#habitat-ecology. [Accessed: Jul. 30, 2026].
[4] Global Biodiversity Information Facility (GBIF), “GBIF Backbone Taxonomy,” GBIF. [Online]. Available: https://www.gbif.org/taxon/BGTG. [Accessed: Jul. 30, 2026].
[5] Cichlid Atlas, “Albulichthys albuloides,” Cichlid Atlas. [Online]. Available: https://www.cichlidatlas.com/barbs/albulichthys-albuloides/. [Accessed: Jul. 30, 2026].
[6] H. Husnah, E. Nurhayati, and N. K. Suryati, Diversity, Morphological Characters and Habitat of Fish in Musi River Drainage Area, South Sumatra. Palembang, Indonesia: Center for Fisheries Research and Development, 2015. [Online]. Available: https://www.researchgate.net/profile/Husnah-Husnah/publication/316070671_Diversity_morphological_characters_and_habitat_of_fish_in_Musi_River_drainage_area_South_Sumatra/links/58eeda3c458515c4aa52d3b4/Diversity-morphological-characters-and-habitat-of-fish-in-Musi-River-drainage-area-South-Sumatra.pdf. [Accessed: Jul. 30, 2026].
ຜູ້ສ້າງ Factsheet
Duangkhae Keonoy
ຜູ້ກວດສອບ Factsheet
,