ສົ້ມລົມ
Som Lom
Urceola polymorpha (Pierre ex Spire) D.J.Middleton & Livsh.
ພືດ
ພືດເຄືອ
ພືດເຄືອ (ມີເນື້ອໄມ້)
×
![Full Size Image]()
ການຕັ້ງຊື່, ອະນຸກົມວິຖານ ແລະ ການບັນຍາຍລັກສະນະ
ຊື່ທ້ອງຖີ່ນ
ຊື່ໄທ: ສົ້ມລົມ ແລະ ເຄືອສົ້ມລົມ.ຫວຽດນາມ: Dây dang; Dây lá giang, Giang chua ແລະ Dây đực.
ອະນຸກົມວິຖານ
- ຊື່ສະກຸນ
- Apocynaceae
ຊື່ພ້ອງ
Aganonerion polymorphum Pierre ex Spire
ບັນຍາຍລັກສະນະທາງພືດສາດ
ລຳຕົ້ນເປັນລຳເລືອ, ພັນຕາມຕົ້ມໄມ້ໃຫຍ່ແຕ່ບໍ່ມີມືເກາະ, ລຳຕົ້ນ ຫຼື ເຄືອມີລັກສະນະກົມ, ຜິວລຽບ, ສີຂຽວ, ມີຢາງສີຂາວ, ກິ່ງອ່ອນມີຂົນອ່ອນກະຈາຍຢູ່ທົ່ວ, ກິ່ງແກ່ມີປ່ອງອາກາດກະຈາຍຢູ່. ໃບດ່ຽວ, ອອກຮຽງສະຫຼັບສອງແຜ່ນພຽງຕັ້ງສາກສະຫຼັບກັນ, ຮູບໄຂ່, ຮູບຮີ ຫຼື ຮູບຫອກ, ກ້ວາງ 2-5 ຊມ, ຍາວ 4-9 ຊມ, ໂຄນໃບມົນ, ຕັດ ຫຼື ຮູບຫົວໃຂ, ຂອບລຽບ, ປາຍແຫຼມ, ຕິ່ງໜາມ ຫຼື ມົນ, ແຜ່ນໃບບາງ, ຜິວໃບດ້ານເທິງສີຂຽວເຂັ້ມ, ລຽບ ແລະ ມັນວາວ, ຜິວໃບດ້ານລຸ່ມສີຂຽວອ່ອນ, ມີຂົນອ່ອນນຸ້ມກະຈາຍຢູ່ທົ່ວ, ມັກມີຈຸດສີແດງກະຈາຍຢູ່ທົ່ວຜິວໃບ, ໃບອ່ອນມີລົດຊາດສົ້ມ. ກ້ານໃບກົມ, ຍາວ 0.5-3.2 ຊມ. ຊໍ່ດອກແບບແຕກແໜງ, ອອກຕາມງ່າມໃບ ຫຼື ປາຍຍອດ, ຍາວ 3-9 ຊມ. ດອກຍ່ອຍມີ 20-30 ດອກ, ຮູບຊົງກົມ, ປາຍແຫຼມ, ຍາວ 1 ຊມ, ສີບົວອ່ອນ ຫຼື ສີບົວເຂັ້ມ. ກາບດອກຮູບໄຂ່, ໂຄນເຊື່ອມຕິດກັນປາຍແຍກເປັນ 5 ແສກ, ຍາວປະມານ 3.5 ມມ, ຂອບມີຂົນຂຸຍ, ປາຍແຫຼມ, ສີຂຽວປົນສີແດງ. ກີບດອກເຊື່ອມຕິດກັນເປັນຫຼອດ, ຍາວ 3.5-5 ມມ, ຫຼອດສີຂຽວອົມເຫຼືອງ, ປາກຫຼອດມີຂົນອ່ອນນຸ້ມກະຈາຍຢ່າງໜາແໜ້ນ, ສີຂາວ, ປາຍແຍກອອກເປັນ 5 ແສກ, ບິດວຽນຂວາເລັກນ້ອຍ, ຮູບກົມ, ຍາວປະມານ 2.5 ມມ, ສີບົວອົມແດງ. ເກສອນເພດຜູ້ມີ 3-4 ມມ, ຖົງລະອອງຮູບລູກສອນ. ເຕົ້າໄຂ່ຈັບເທິງ, ມີ 2 ຫ້ອງແຍກຈາກກັນ, ຍາວປະມານ 1 ມມ, ຜິວມີຂົນກະຈາຍຢູ່ທົ່ວ, ຄໍເຕົ້າໄຂ່ຍາວປະມານ 2 ມມ. ໃບປະດັບມີຂະນາດນ້ອຍ, ຫຼົ່ນງ່າຍ. ໝາກກຸ່ມ, ອອກເປັນຄູ່, ໂຄນຕິດກັນ, ປາຍແຫຼມ, ຍາວປະມານ 20 ຊມ, ຜິວກ້ຽງ, ໝາກອ່ອນເປັນສີຂຽວ, ໝາກແກ່ເປັນສີນ້ຳຕານ ແລະ ແຕກອອກຕາມຄວາມຍາວ. ແກ່ນມີຈຳນວນຫຼາຍ, ສີນ້ຳຕານ, ລັກສະນະຮຽວຍາວ, ຍາວປະມານ 1 ຊມ, ມີຂົນແບບກະຈຸກ, ສີຂາວຍາວ 1.5-3 ມມ, ສາມາດປິວໄປຕາມລົມໄດ້.
ນິເວດວິທະຍາ ແລະ ເຂດກະຈາຍພັນ
ເຂດກະຈາຍພັນທົ່ວໂລກ
N/A
ເຂດກະຈາຍພັນໃນລາວ
ເຂດກະຈາຍພັນຕາມພູມສັນຖານ
ສະເພາະຖິ່ນໃນລາວ
N/A
ຮຸກຮານ
N/A
ການອະນຸຮັກ
ສະຖານະພາບການອະນູຮັກ IUCN
N/A
ຊະນິດພັນ CITES
N/A
ບັນຊີສັດປ່າຂອງລາວ
N/A
ບັນຊີ NTFP
N/A
ບັນຊີໄມ້
N/A
ການນຳໃຊ້ຂອງມະນຸດ
ປະເພດການນຳໃຊ້
ອາຫານ, ພືດເປັນຢາ
ເປັນອາຫານ:
- ໃບ, ດອກ ແລະ ໝາກ: ມີລົດຊາດສົ້ມຮັບປະທານໄດ້, ໃຊ້ເປັນຜັກສົກກິນກັບແຈ່ວ, ເກືອ, ລາບ, ປົນກົບກ້ອຍເປັນຕົ້ນ ຫຼື ໃຊ້ເປັນເຄື່ອງຄຽງໃນການຕົ້ມສົ້ມ, ຕົ້ມຍຳຕ່າງ. ນອກຈາກນີ້ແລ້ວຍັງໃຊ້ເປັນອາຫານສັດຈຳພວກງົວ, ຄວາຍອີກດ້ວຍ.
ສັບພະຄຸນ:
- ຮາກ: ຕົ້ມດື່ມເປັນຢາຊ່ວຍຂັບລົມ, ແກ້ອາການເຈັບກະເພາະ, ແກ້ອາການກ້າມຊິ້ນທ້ອງແຂງ, ແກ້ອາການລົງຂາວຂອງຜູ້ຍິງ, ຕົ້ມກັບສະໝູນໄພອື່ນເປັນຢາແກ້ອາການປັດສະວະຂັດ, ຕົ້ມປະສົມກັບຮາກຕ້າງໄກ່ໃຫຍ່ແກ້ອາການມ້າມໃຫຍ່ ແລະ ນຳມາຕົ້ມກັບຕົ້ນກຳຈາຍ, ຕົ້ນກະຈຽນ, ຕົ້ນກຳແພງເຈັດຊັ້ນ, ຕົ້ນເລັບແມວ, ຕົ້ນໝາກດູກ, ຕົ້ນກ້າງປາໃຫຍ່, ຕົ້ນໝາກເດື່ອ ແລະ ຕົ້ນຕັບເຕົ່າໂຄກ ແກ້ອາການເມື່ອຍຕາມຮ່າງກາຍ.
- ຕົ້ນ: ຕົ້ມດື່ມຊ່ວຍແກ້ລົມ, ວຽນຫົວ ແລະ ຕົ້ມອາບແກ້ຜື່ນຄັນ.
- ໃບ: ນຳມາຍ້ຳສົດກິນເປັນຢາແກ້ລົມ, ວຽນຫົວ, ໜ້າມືດຕາລາຍ ແລະ ແກ້ອາການຂາດນ້ຳ.
ການປູກ ການລ້ຽງ
N/A
ລະດູການເກັບກູ້
N/A
ການຕະຫຼາດ ແລະ ຕ່ອງໂສ້ມູນຄ່າ
N/A
ການຄຸ້ມຄອງຈັດການ
N/A
ໂພຊະນາການ
ຄຸນຄ່າທາງໂພຊະນາການ
N/A
| ສານອາຫານ | /100g | ໝາຍເຫດ |
|---|---|---|
| ໂປຣຕີນ | N/A | N/A |
| ຄາໂບໄຮເດຣດ | N/A | N/A |
| ໄຂມັນ | N/A | N/A |
| ວິຕາມິນ | N/A | N/A |
| ແຮ່ທາດ | N/A | N/A |
| ເສັ້ນໄຍ | N/A | N/A |
ອ້າງອິງ
ເຄດິດຮູບພາບ
ອ້າງອິງ
Kato, M., Kosaka, Y., Kawakita, A.,Okuyama, Y., Kobayashi, C., Phimminith, T., Thongphan, D. (2008). Plants - Pollinator Reaction in TROPICAL Monsters Armed Forces in Southeast Asia. American Journal of Botany 95(11): 1375–1394.
Sang, D.T., (2012). Use of Edible Forest Plants among Indigenous Ethnic Minorities in Cat Tien Biosphere Reserve, Vietnam. Asian Journal of Biodiversity 82: 23-49.
Srichaiwong, P., Kwewjai, L., Kroeksakul, P. (2014). A Study on the Biodiversity of Natural Food Production to Support Community Upstream of Chi Basin, Thailand. Asian Social Science 10(2): 1911-2017.
Chokthaweepanich, H., Tawaitakam, K., Kaewkumsai, N. (2019). Diversity of indigenous vegetables in Puparn Royal Development Study Centre, Sakon Nakhon Province, Thailand. Proceedings of International Conference on Biodiversity: 77 - 85.
Middleton, D.J., Livshultz, T. (2014). Streptoechites gen. nov., a new genus of Asian Apocynaceae. Adansonia, sér. 3, 34 (2): 365-375.
Livshultz, T., Middleton, D.J., Raymond, W.J.M., Ham, V.D., Khew, G. (2018). taxon International Journal of Taxonomy, Phylogeny and Evolution. Taxon 67: 341–358.
Sang, D.T., (2012). Use of Edible Forest Plants among Indigenous Ethnic Minorities in Cat Tien Biosphere Reserve, Vietnam. Asian Journal of Biodiversity 82: 23-49.
Srichaiwong, P., Kwewjai, L., Kroeksakul, P. (2014). A Study on the Biodiversity of Natural Food Production to Support Community Upstream of Chi Basin, Thailand. Asian Social Science 10(2): 1911-2017.
Chokthaweepanich, H., Tawaitakam, K., Kaewkumsai, N. (2019). Diversity of indigenous vegetables in Puparn Royal Development Study Centre, Sakon Nakhon Province, Thailand. Proceedings of International Conference on Biodiversity: 77 - 85.
Middleton, D.J., Livshultz, T. (2014). Streptoechites gen. nov., a new genus of Asian Apocynaceae. Adansonia, sér. 3, 34 (2): 365-375.
Livshultz, T., Middleton, D.J., Raymond, W.J.M., Ham, V.D., Khew, G. (2018). taxon International Journal of Taxonomy, Phylogeny and Evolution. Taxon 67: 341–358.
ຜູ້ສ້າງ Factsheet
N/A
ຜູ້ກວດສອບ Factsheet
,