ຕົ້ນໂພ່ນເໝັ້ນຈັດເປັນພືດລົ້ມລຸກ, ສູງ 50-60 ຊມ, ມີເຫງົ້າຢູ່ໃຕ້ດິນ, ລັກສະນະເປັນຊົງກະບອກ, ຂະຫຍາຍພັນດ້ວຍວິທີການເພາະແກ່ນ, ແຍກເຫງົ້າ. ໃບດ່ຽວ, ຈັບແບບສະຫຼັບມີປະມານ 3-12 ໃບ, ລັກສະນະຂອງໃບເປັນຮູບຮີກວ້າງ ຫຼື ປາຍເປັນຮູບໃບຫອກແກມຮູບຂອບຂະໜານ, ປາຍໃບແຫຼມ ແລະ ຖານໃບມົນ, ກວ້າງ 7-15 ຊມ ແລະ ຍາວ 20-60 ຊມ. ອອກດອກເປັນຊໍ່ກຸ່ມໆ ປະມານ 1-2 ຊໍ່, ມີຄວາມຍາວໄດ້ເຖິງ 70 ຊມ, ໃນແຕ່ລະຊໍ່ຈະມີດອກຢູ່ປະມານ 4-6 ດອກ, ດອກເປັນສີມ່ວງດໍາ ຫຼື ສີຂຽວເຂັ້ມ, ກີບດອກມີ 6 ກີບ, ຖານດອກຈະເຊື່ອມຕິດກັນ, ກີບດ້ານນອກມີ 3 ກີບ ແລະ ກີບດ້ານໃນມີ 3 ກີບ, ດອກຍັງມີໃບປະດັບເປັນສີມ່ວງດໍາ ຫຼື ສີຂຽວເຂັ້ມ 2 ຄູ່. ລັກສະນະຂອງໝາກເປັນຊົງສາມຫຼ່ຽມ ຫຼື ຮູບກະສວຍ, ໝາກມີສັນເປັນຄື່ນ 6 ສັນຕາມລວງຍາວຂອງໝາກ, ໝາກມີຂະໜາດກວ້າງປະມານ 1-1.5 ຊມ ແລະ ຍາວປະມານ 2.5-5 ຊມ, ສ່ວນແກ່ນມີລັກສະນະເປັນຮູບໄຕ.

ປະໂຫຍດ:
- ໃບມີລົດຂົມຫວານໃຊ້ຮັບປະທານເປັນຜັກສົດຮ່ວມກັບລາບ.
- ໃນປະຈຸບັນໄດ້ມີການນໍາສະໝຸນໄພນີ້ມາສະກັດເຮັດເປັນນໍ້າສະກັດບັນຈຸຂວດ ຫຼື ເຮັດເປັນເຈວສໍາຫຼັບທາ.
- ຕົ້ນໂພ່ນເໝັ້ນສາມາດປູກເປັນໄມ້ປະດັບໄດ້.
ສັບພະຄຸນ:
- ຮາກ, ໃບ, ເຫງົ້າ ນໍາມາຕົ້ມກັບນໍ້າດືມເປັນຢາບໍາລຸງຮ່າງກາຍ.
- ເຫງົ້ານໍາມາຕົ້ມກັບນໍ້າ ຫຼື ໃຊ້ດອງເຫຼົ້າ ໃຊ້ກິນເປັນຢາບໍາລຸງກໍາລັງ.
- ເຫງົ້າຊ່ວຍແກ້ອາການໄອ.
- ໃຊ້ຕົ້ນ, ໃບ, ຮາກ, ເຫງົ້າ ນໍາມາຕົ້ມກັບນໍ້າດືມ ຊ່ວຍແກ້ອາກາດເຈັບທ້ອງ.
- ໃຊ້ຕົ້ນ, ໃບ, ຮາກ, ເຫງົ້າ ນໍາມາຕົ້ມກັບນໍ້າດືມ ຊ່ວຍຮັກສາພະຍາດກະເພາະ, ແຜໃນກະເພາະອາຫານ ແລະ ຍັງເຮັດໃຫ້ບໍ່ລະຄາຍເຄືອງກະເພາະອາຫານ.