Osteochilus brachynotopterus (Bleeker, 1855)
Osteochilus tripore (Bleeker, 1852)
Osteochilus triporos (Bleeker, 1852)
Osteochilus triporus (Bleeker, 1852)
Rohita brachynotopterus Bleeker, 1855
Rohita microcephalus Valenciennes, 1842
Rohita triporos Bleeker, 1852

Cyprinidae

ປາຂີ້ຂົມ / Dusky Face Carp
ປາອີ່ໄທ/ E-Thai
ປາອີ່ໄທຈ້ຳ/ Bonylip Barb
ປາອີ່ໄທຂ້າງແຖບ/ Waandersii's Hard-lipped Barb
ປານົກເຂົາ/ Ikan Kelabau

ປາອີ່ໄທຂ້າງແຖບຈາງເປັນປາຊະນິດໜຶ່ງທີ່ມີລຳຕົວຮຽວຍາວ ແລະ ແບນເລັກນອຍຈາກດ້ານຂ້າງ, ຫົວມີຂະໜາດຂ້ອນຂ້າງນ້ອຍ ແລະ ປາກຈະຢູ່ດ້ານລຸ່ມຂອງລຳຕົວ, ມີຮິມຝີປາກໜາ ແລະ ອວບອິ່ມ ໂດຍບໍ່ມີໜວດ ແຕ່ຮິມຝີປາກເຫຼົ່ານີ້ມີແຜ່ນເນື້ອຍື່ນອອກມາປິດຮິມຝີປາກດ້ານເທິງບາງສ່ວນກ ຄີຫຼັງມີກ້ານຄີ 10-13 ກ້ານ, ຄີກົ້ນມີກ້ານຄີ 12-14 ກ້ານ ແລະ ມີເສັ້ນຂ້າງລຳຕົວທີ່ປະກອບດ້ວຍເກັດ 34-36 ເກັດ, ຄີຫາງແຍກອອກເປັນສອງແສກຢ່າງຊັດເຈນ.
ປາຊະນິດນີ້ສາມາດໃຫຍ່ເຕັມໄວຍາວໄດ້ຮອດ 24 ຊມ, ແຕ່ສ່ວນໃຫຍ່ຄວາມຍາວຈະຢູ່ລະຫວ່າງ 10 ຫາ 18 ຊມ ຂື້ນກັບຖິ່ນທີ່ຢູ່ອາໄສ ແລະ ຈຳນວນຂອງປະຊາກອນ.
ລຳຕົວມີສີຟ້າ, ບາງຄັ້ງອາດມີສີຂຽວໝາກກອກເລັກນ້ອຍ ແລະ ມີແຖບສີດຳເດັ່ນຊັດພາດຈາກລຳຕົວຈາກດັງ ຫຼື ຝາເຫງືອກໄປຈົນຮອດໂຄນຄີຫາງ, ຄີໂດຍທົ່ວໄປຈະມີສີເຂັ້ມ ໂດຍຄີຫາງມັກມີສີແດງປົນຢູ່, ປານ້ອຍຈະມີສີອອ່ນກ່ວາ ເຮັດໃຫ້ແຖບສີດຳທີ່ເຫັນໄດ້ຊັດເຈນຫຼາຍຂື້ນ.
ປາເພດຜູ້ ແລະ ປາເພດແມ່ມີລັກສະນະຄ້າຍຄືກັນຫຼາຍ ແຕ່ເພດຜູ້ຈະມີສີເຫຼືອງສົດໃສຂື້ນຕາມລຳຕົວ ແລະ ຄີໃນຊ່ວງລະດູປະສົມພັນ ພ້ອມທັງມີຕຸມຂະນາດນ້ອຍ 1-3 ຕຸ່ມ (ປຸ່ມ) ບໍລິເວນປາຍດັງ. ປາເພດແມ່ມັກຈະມີຂະໜາດໃຫຍ່ກ່ວາ ແລະ ແຂງແຮງກ່ວາ ເຊິ່ງຊ່ວຍເຮັດໃຫ້ມັນຜະລິດໄຂ່ໄດ້ຫຼາຍໃນລະຫວ່າງການສືບພັນ.
ແຫຼ່ງທີ່ມາ: [1]

Native to Brunei Darussalam; Cambodia; Indonesia; Lao People's Democratic Republic; Malaysia; Thailand; Viet Nam. [2]

Global distribution of Osteochilus microcephalus between 1949 to 2026. Source: [3]

ເຂດພູສູງສາຍພູຫຼວງ ແລະ ເຂດພູພຽງແຂວງຊຽງຂວາງ
ທົ່ງພຽງວຽງຈັນ
ເຂດລຽບແມ່ນ້ຳຂອງພາກໃຕ້
ເຂດສາຍພູຫຼວງພາກກາງ

ແມ່ນ້ຳ ແລະ ລຳທານ
ທະເລສາບ ແລະ ສະນ້ຳ
ໜອງບຶງ ແລະ ດິນຖານຕົມ
ທົ່ງນາ

ພື້ນເມືອງ

ບໍ່ຮຸກຮານ

ມີຄວາມສ່ຽງໜ້ອຍສຸດ

ບໍ່ຖືກລະບຸໃນບັນຊີປະເພດໃດ

N/A

N/A

ອາຫານ

ອາຫານ: ປາອີ່ໄທຂ້າງແຖບຈາງເປັນເປົ້າໝາຍຂອງການປະມົງເພື່ອການດຳລົງຊີບຂະໜາດນ້ອຍ ແລະ ການປະມົງເພື່ອເສດຖະກິດທົ່ວພື້ນທີ່ເຂດກະຈາຍພົນໃນອາຊີຕາເວັນອອກສ່ຽງໃຕ້, ສາຍພັນນີ້ມີສ່ວນຊ່ວຍໃນການຮັກສາຄວາມໝັ້ນຄົງທາງດ້ານອາຫານໃນລະດັບພູມິພາກ ແລະ ມັກຖືກແປຮູບເປັນຜະລິດຕະພັນປາໝັກດອງແບບດັງເດີມ ເຊັ່ນ: ປາແດກ ແລະ ນ້ຳປາ [1,4]. ນິຍົມບໍລິໂພກພາຍໃນຄົວເຮືອນໃນພື້ນທີ່ເຂດກະຈາຍພັນ, ມີການຈັບເພື່ອການປະມົງຂະໜາດນ້ອຍ ແລະ ບາງຄັ້ງໄດ້ໃນຕະຫຼາດການຄ້າສັດນ້ຳ. [2]

ຊະນິດທຳມະຊາດ

ມັງກອນ
ກຸມພາ
ທັນວາ

N/A

ສະພາບໂດຍລວມ:

ການກິນອາຫານ: ປາອີ່ໄທຂ້າງແຖບຈາງ ກິນພືດເປັນຫຼັກປະກອບດ້ວຍສາຫຼ່າຍເບັນທິກ ( benthic algae), ພືດນໍ້າ, ເພີຣີໄຟຕອນ ( periphyton) ແລະ ແພຼງຕອນພືດເປັນສ່ວນໃຫຍ່. ພື້ນທີ່ນ້ຳຖ້ວມຕາມລະດູການຂອງພື້ນທີ່ເຂດກະຈາຍພັນຂອງພວກມັນມັກເພີ່ມການເຂົ້າເຖິ່ງພືດນ້ຳ ແລະ ເພີຣີໄຟຕອນ ເຮັດໃຫ້ມີການບໍລິໂພກອາຫານຫຼາຍຂື້ນໃນຊ່ວງລະດັບນ້ຳສູງຂື້ນ. [1]

ການອານຸລັກທີ່ຢູ່ອາໄສ (ຄວາມຕ້ອງການທີ່ຢູອາໄສ, ໄພຄຸກຄາມ, ການອານຸລັກ ແລະ ການພື້ນຟູ)
ໄພຂົ່ມຂູ່: ການຫາປາຫຼາຍເກີນໄປ ແລະ ການເຊື່ອມໂຊມຂອງແຫຼ່ງທີ່ຢູ່ອາໄສຖືເປັນໄພຂົ່ມຂູ່ທີ່ອາດເກີດຂື້ນໄດ້ າເຖິ່ງວ່າສິ່ງເຫຼົ່ານີ້ມັກະເກີດຂື້ນໃນພື້ນທີ່ຈຳກັດ, ການເຊືອມໂຊມຂອງແຫຼ່ງທີ່ຢູ່ອາໄສທີ່ເກີດຈາກການພັດທະນາຕົວເມືອງ, ການຕັດໄມ້ ແລະ ການເກັບກ່ຽວໄມ້, ການຂະຫຍາຍພື້ນທີ່ກະສິກຳ ແລະ ມົນລະພິດທີ່ກ່ຽວຂ້ອງກັບກິດຈະກຳເລົ່ານີ້. [2]

ການຕິດຕາມປະຊາກອນ:

ມີການລາຍງານວ່າປາຊະນິດນີ້ສາມາດພົບໄດ້ທົ່ວໄປໃນພື້ນທີ່ເຂດກະຈາຍພັນ ໂດຍມີຈຳນວນປະຊາກາໜ້ອຍຫາປານກາງໃນແຫຼ່ງທີ່ຢູ່ອາໄສທີ່ເໝາະສົມທົ່ວທັງພື້ນທີ່ກະຈາຍພັນ, ຂະໜາດປະຊາໂຕເຕັມໄວທັງໝົດບໍ່ແນ່ນອນ ແຕ່ເຖິ່ງຢ່າງໃດກໍ່ຕາມ ມີແນວໂນ້ມວ່າຈະມີຂະໜາດໃຫຍ່ຫຼາຍ ໂດຍຄາດວ່າມີຈຳນວນຫຼສຍກ່ວາ 1,000,000 ຕົວ, ເນື່ອງຈາກມີການບັນທຶກຈຳນວນປະຊາກອນ ແລະ ມີການກະຈາຍຕົວຢ່າງກວ້າງຂວາງ ແນວໂນ້ມປະຊາກອນຄາດວ່າຄົງທີ່. [2]

ການເກັບກູ້ແບບຍືນຍົງ:

ຈຳເປັນຕ້ອງມີການສຶກສາເພີ່ມເຕີມເພື່ອກຳນົດຂະໜາດປະຊາກອນ ແລະ ແນວໂນ້ມປັດຈຸບັນ ເພື່ອຢັ້ງຢືນຂອບເຂດກະຈາຍພັນ ແລະ ເພື່ອລະບຸໄພຂົ່ມຂູ່ທີ່ແທ້ຈິງ ແລະ ປະເມີນວ່າສິ່ງເລົ່ານີ້ສົ່ງຜົນກະທົບຕໍ່ສາຍພັນນີ້ແບບໃດ. [2]

N/A

[1] iNaturalist [Online]. Uploaded on 02 May 2026 by Khemthong Tonsakulrungruang. Available: https://www.inaturalist.org/observations/340898915. [Accessed 20 May 2026].
[2] iNaturalist [Online]. Uploaded on 25 February 2026 by František Bednár. Available: https://www.inaturalist.org/observations/340133353. [Accessed 20 May 2026].
[3] iNaturalist [Online]. Uploaded on 07 July 2025 by Jiayuan Lin. Available: http://inaturalist.org/observations/295843613. [Accessed 20 May 2026].

[1] “Osteochilus microcephalus.” Grokipedia. https://grokipedia.com/page/osteochilus_microcephalus (accessed May 20, 2026).
[2] “Osteochilus melanopleurus.” The IUCN Red List of Threatened Species. Available: https://www.iucnredlist.org/species/180653/89813682. Accessed: May 20, 2026.
[3] “Osteochilus hasseltii.” GBIF: Global Biodiversity Information Facility. Available: https://www.gbif.org/species/2364380. Accessed: May 20, 2026.
[4] “Osteochilus microcephalus.” FishBase. Available: https://www.fishbase.se/summary/Osteochilus-microcephalus. Accessed: May 20, 2026.

ກອນອຸມາ ພົງສາ ແລະ ບຸນທົບ ພະໄຊສົມບັດ

,