- ອານາຈັກ
- Plantae
- ເຫຼົາ
- Tracheophyta
- ຊັ້ນ
- Magnoliopsida
- ອັນດັບ
- Gentianales
- ຊື່ສະກຸນ
- Rubiaceae
- ສະກຸນ
- Coffea
- ຊະນິດ
- Coffea arabica
Coffea arabica var. angustifolia Cramer
Coffea arabica var. bourbon Rodr. ex Choussy
Coffea arabica var. brevistipulata Cif.
Coffea arabica var. bullata Cramer
Coffea arabica var. columnaris Ottol. ex Cramer
Coffea arabica var. erecta Ottol. ex Cramer
Coffea arabica var. longistipulata Cif.
Coffea arabica var. maragogype A.Froehner
Coffea arabica var. mokka Cramer
Coffea arabica var. monosperma Ottol. & Cramer
Coffea arabica var. murta Lalière
Coffea arabica var. pendula Cramer
Coffea arabica var. polysperma Burck
Coffea arabica var. pubescens Cif.
Coffea arabica var. purpurascens Cramer
Coffea arabica var. rotundifolia Ottol. ex Cramer
Coffea arabica var. straminea Miq. ex A.Froehner
Coffea arabica var. sundana (Miq.) A.Chev.
Coffea arabica var. variegata Ottol. ex Cramer
Coffea bourbonica Pharm. ex Wehmer
Coffea corymbulosa Bertol.
Coffea laurifolia Salisb.
Coffea moka Heynh.
Coffea sundana Miq.
Coffea vulgaris Moench
ເປັນໄມ້ຢືນຕົ້ນຂະໜາດນ້ອຍ ຫຼື ໄມ້ຟຸ່ມ ສູງ 3-8 ມ. ແຕກກີ່ງງ່າເປັນຊົງຟຸ່ມ, ກ້ຽງ. ໃບດ່ຽວ, ຈັບກົງກັນຂ້າມ, ແຜ່ນໃບໜາ, ຮູບຮີ ຫຼື ຮູບຂອບຂະໜານ, ຂະໜາດ 5-22 x 4-8 ຊມ, ກ້ຽງທັ້ງສອງດ້ານ, ໂຄນຮູບຫຼີ້ມ, ຂອບເປັນຄື້ນ, ປາຍແຫຼມ ແລະ ມີຕີ່ງຍາວ ເຖີງ 10 ມມ, ເສັ້ນໃບ 6-13 ຄູ່. ກ້ານໃບຍາວ 6-12 ຊມ, ກ້ຽງ. ຫູໃບຮູບສາມຫຼ່ຽມ, ຍາວເຖີງ 12 ມມ, ປາຍມີຕີ່ງຍາວ. ຊໍ່ດອອກອອກຕາມຊອກໃບ, ມີ 2-5 ດອກຕໍ່ຊໍ່, ກ້ານຊໍ່ດອກສັ້ນໆ, ຍາວສຸດ 4 ມມ, ໃບປະດັບຮູບຖ້ວຍ, ຍາວ 1-2 ຊມ, ກ້ານດອກ ຍາວ 2 ມມ. ກາບດອກກ້ຽງ, ຮູບຮີ, ຍາວ 1-3 ມມ, ຂອບເປັນຄື້ນ ຫຼື ມີແຂ້ວ. ກີບດອກເປັນຫຼອດສີຂາວ, ຮູບລຳໂພງ, ກ້ຽງ, ຫຼອດດອກຍາວ 5-15 ມມ, ປາຍແຍກ 5 ແສກ, ຮູບຮີ, ຍາວ 8-20 ມມ, ຮູບຕັດ. ໝາກຮູບໄຂ່, ສີແດງ, ຂະໜາດ 11-17 x 7-14 ມມ, ກ້ຽງ.
ແກ່ນນຳມາຕາກແຫ້ງແລ້ວບົດນຳມາຕົ້ມເປັນກາເຟສົດທີ່ມີຄວາມນິຍົມຫຼາຍ. ນອກນັ້ນຍັງໄດ້ນຳໃຊ້ເປັນສ່ວນປະສົມຂອງເຄື່ອງດື່ມ ແລະ ຂອງຫວານຕ່າງໆ. ໃບສາມາດນຳໃຊ້ກັບລາບ ແລະ ເປັນຜັກໄດ້ດີ. ແກ່ນມີສ່ວນປະສົມຂອງຄາເຟອິນ ເຊິ່ງໃຊ້ປະສົມກັບຢາເພື່ອເປັນຕົວກະຕຸ້ນຂອງຢາແອສໄພຣິນ ແລະ ຢາພາຣາເຊຕາມອລ, ເປັນຢາສະໝູນໄພຊ່ວຍຂັບປັດສະວະ ແລະ ພົກຍ່ຽວອັບເສບ. ຍັງມີການລາຍງານວ່າເປັນຢາຊ່ວຍບຳລຸງກຳລັງ, ແກ້ປວດ, ຮັກສາລະບົບປະສາດສ່ວນກາງ, ກະຕຸ້ນປະສາດ, ຮັກສາພະຍາດຫອບຫືດ, ຮັກສາໄຂ້ຫວັດ, ປວດຫົວ ແລະ ຮັກສາໝາກໄຂ່ຫຼັງອິກດ້ວຍ.
| ສານອາຫານ | /100g | ໝາຍເຫດ |
|---|---|---|
| ໂປຣຕີນ | N/A | N/A |
| ຄາໂບໄຮເດຣດ | N/A | N/A |
| ໄຂມັນ | N/A | N/A |
| ວິຕາມິນ | N/A | N/A |
| ແຮ່ທາດ | N/A | N/A |
| ເສັ້ນໄຍ | N/A | N/A |
Darbyshire, I., Kordofani, M., Farag, I., Candiga, R. & Pickering, H. (eds.). 2015. The Plants of Sudan and South Sudan: 1-400. Kew publishing, Royal Botanic Gardens, Kew.
Barwick. M. 2004. Tropical and Subtropical Trees - A Worldwide Encyclopaedic Guide. Thames & Hudson, London.
Sallée, B. 2007. Support program on the establishment of Geographical Indications in Laos, Feasibility study on Bolovens coffees. Programme of capitalistion in support of rural development policy, Ministry of Agriculture and Forestry, Lao PDR.
Chevallier. A. 1996.The Encyclopedia of Medicinal Plants. Dorling Kindersley. London ISBN 9-780751-303148
Nesbitt, M. 2005. The Cultural History of Plants. Taylor & Francis. p. 177. ISBN 9780203020906.
Bown. D.1995. Encyclopaedia of Herbs and their Uses. Dorling Kindersley, London.